Stop σε νέα ξενοδοχεία βάζει η ΔΕΥΑΡ! Απόφαση που θα προκαλέσει ποικίλες αντιδράσεις

Μια απόφαση που θα συζητηθεί, πήρε ομόφωνα το Διοικητικό Συμβούλιο της ΔΕΥΑ Ρόδου.

Η Επιχείρηση σταματά τη χορήγηση βεβαιώσεων υδροδότησης σε νέες ξενοδοχειακές μονάδες στις Δημοτικές Ενότητες Καλλιθέας, Λινδίων και Νότιας Ρόδου, ανακαλεί όσες είχε δώσει υπό αίρεση, και βάζει για πρώτη φορά ημερομηνία λήξης σε κάθε βεβαίωση που εκδίδει.

Η εισήγηση ήταν του Προέδρου του Δ.Σ. και στηρίχθηκε σε τεχνική εισήγηση της Διεύθυνσης Υδάτων και του Τμήματος Υδάτων της Επιχείρησης. Το Σώμα την υιοθέτησε χωρίς αντίρρηση.

Τα νούμερα που δεν σηκώνουν συζήτηση

Ας δούμε τι υπάρχει πίσω από την απόφαση, γιατί εκεί κρίνεται αν είναι σωστή ή όχι.

Οι τρεις αυτές Δημοτικές Ενότητες, που φιλοξενούν ένα τεράστιο κομμάτι του ξενοδοχειακού δυναμικού του νησιού, δεν έχουν σταγόνα νερό από το Φράγμα Γαδουρά. Υδροδοτούνται αποκλειστικά από γεωτρήσεις.

Παράλληλα, οι γεωτρήσεις δίνουν 10 έως 20 τοις εκατό λιγότερο νερό από ό,τι έδιναν. Οι αναλύσεις της ίδιας της Επιχείρησης δείχνουν αγωγιμότητα που έφτασε τα 5.370 μικροσίμενς όταν το όριο είναι 2.500, χλωριόντα που από τα 300 πήγαν στα 1.578 όταν το όριο είναι 250, και υπερβάσεις σε δέκα παραμέτρους σε νέα γεώτρηση της Κατταβιάς. Στα απλά ελληνικά: η θάλασσα μπαίνει μέσα στους υδροφορείς.

Και για να μη νομίζει κανείς ότι το πρόβλημα λύνεται με το διυλιστήριο, η επέκταση των Εγκαταστάσεων Επεξεργασίας Νερού δεν έχει γίνει ποτέ. Η δυναμικότητα παραμένει στα 60.000 κυβικά μέτρα το εικοσιτετράωρο.

Το μοντέλο που κατέρρευσε

Εδώ είναι το ενδιαφέρον, και είναι κάτι που δεν το είχε αντιληφθεί ο περισσότερος κόσμος.

Από το 2024 η ΔΕΥΑΡ δεν έλεγε απλώς όχι στους επενδυτές. Είχε βρει έναν συμβιβασμό: έδινε βεβαίωση υπό προϋποθέσεις, με βασική εκείνη της ολοκλήρωσης της Β΄ Φάσης, και με δέσμευση των ίδιων των επενδυτών να πληρώσουν από την τσέπη τους τις γεωτρήσεις και τα δίκτυα. Οι επενδυτές το δέχτηκαν και υπέγραψαν.

Το σχήμα αυτό στηριζόταν σε μία λογική: το Φράγμα θα κάλυπτε το βασικό φορτίο, οι γεωτρήσεις θα κάλυπταν τις αιχμές και τις μελλοντικές επενδύσεις. Ακριβώς όπως λειτουργεί σήμερα στην ολοκληρωμένη Α΄ Φάση και στη δεξαμενή Ασγούρου.

Η βεβαίωση του 2016 που χτίζει το 2026

Το πιο εντυπωσιακό στοιχείο της απόφασης είναι άλλο. Μέχρι σήμερα οι βεβαιώσεις υδροδότησης δεν είχαν ημερομηνία λήξης. Έτσι, εντός του 2026 κατασκευάζονται μονάδες με τίτλο βεβαιώσεις που εκδόθηκαν το 2016 και το 2020, όταν τα υδατικά δεδομένα του νησιού ήταν εντελώς άλλα.

Από εδώ και πέρα κάθε βεβαίωση θα ισχύει δώδεκα μήνες και η ημερομηνία λήξης θα γράφεται πάνω στο χαρτί. Όσες έχουν ήδη εκδοθεί χωρίς να έχει γίνει σύνδεση παίρνουν περιθώριο δώδεκα μηνών, ενώ όσες είναι παλαιότερες του 2024 μπαίνουν σε υποχρεωτική επανεξέταση, μία προς μία, ονομαστικά στο Διοικητικό Συμβούλιο.

Προστίθεται και κάτι ακόμη, απλό αλλά καθοριστικό: καμία σύνδεση με το δίκτυο χωρίς βεβαίωση εν ισχύι και χωρίς οικονομική ενημερότητα. Η σύνδεση είναι αποκλειστική αρμοδιότητα της ΔΕΥΑΡ και κανείς δεν μπορεί να την επιβάλει.

Δεν είναι αντιεπενδυτική απόφαση

Θα ακουστεί ότι η ΔΕΥΑΡ βάζει φρένο στην ανάπτυξη. Όμως:

Δηλαδή η απόφαση δεν λέει «μη χτίσετε». Λέει «χτίστε, αλλά φέρτε το δικό σας νερό και μην το πάρετε από το νησί».

Η ΔΕΥΑΡ αναλαμβάνει το αποχετευτικό φορτίο των μονάδων αυτών, με τον όρο ότι ο βιολογικός της περιοχής αντέχει. Δεν σφυρίζει αδιάφορα.

Το μέτρο που δείχνει ότι κάποιος σκέφτηκε

Υπάρχει ένα σημείο της απόφασης που δείχνει ότι το θέμα δουλεύτηκε σοβαρά και δεν γράφτηκε βιαστικά.

Όταν μια δημοτική επιχείρηση δηλώνει ότι αδυνατεί να υδροδοτήσει, ανοίγει αυτόματα τον δρόμο για ιδιωτικές γεωτρήσεις, αφού πέφτει το νομικό εμπόδιο που τις μπλοκάρει. Θα μπορούσε δηλαδή η ΔΕΥΑΡ να αρνηθεί το νερό και να βρεθεί με δεκάδες ιδιωτικές γεωτρήσεις στους ίδιους υδροφορείς, χωρίς κανέναν έλεγχο.

Η απόφαση το προβλέπει και το κλείνει. Η ΔΕΥΑΡ θα γνωμοδοτεί αρνητικά σε κάθε αίτημα ιδιωτικής γεώτρησης στις τρεις Δημοτικές Ενότητες, και ζητεί από τον Συντονιστή της Αποκεντρωμένης Διοίκησης Αιγαίου να εκδώσει κανονιστική πράξη που θα απαγορεύει νέες υδροληψίες στην περιοχή. Αυτό είναι το μέτρο που έχει πραγματική ουσία, γιατί δεσμεύει την αδειοδοτούσα αρχή.

Η ουσία

Η ΔΕΥΑΡ ξεκινά επίσης τη μελέτη εκτίμησης κινδύνου των λεκανών απορροής, που επιβάλλει η ευρωπαϊκή νομοθεσία με προθεσμία τον Ιούλιο του 2027, και θα καταρτίσει υδατικό ισοζύγιο ανά περιοχή. Δηλαδή, για πρώτη φορά, θα ξέρουμε με νούμερα πόσο νερό αντέχει κάθε γωνιά του νησιού.

Ο Πρόεδρος του Δ.Σ. το συνόψισε ως εξής: «Η Ρόδος αναπτύσσεται. Η ανάπτυξη όμως δεν μπορεί να στηρίζεται σε υποδομές που δεν έχουν κατασκευαστεί και σε νερό που αντλείται από υδροφορείς οι οποίοι δίνουν κάθε χρόνο λιγότερο και χειρότερο. Αυτό δεν είναι ανάπτυξη, είναι δανεισμός από το αύριο του νησιού.»

Δύσκολα διαφωνεί κανείς. Το νησί έχει ζήσει καλοκαίρια με διακοπές νερού, με παράπονα κατοίκων και επισκεπτών, και με μια συζήτηση για την ποιότητα του νερού που δεν τιμά κανέναν. Η απόφαση αυτή δεν λύνει το πρόβλημα, γιατί το πρόβλημα λύνεται μόνο με τα έργα του Γαδουρά. Σταματά όμως να το μεγαλώνει.

Και αφήνει την μπάλα εκεί που ανήκει: στα έργα που κάποιος πρέπει επιτέλους να κατασκευάσει.